https://creator.nightcafe.studio/studio?open=creation&panelContext=%28jobId%3AgtySLN2NMWVunYh4qHX5%29
โรค Black Death (หรือที่เรียกว่า กาฬโรค) เกิดจากเชื้อแบคทีเรียชื่อ Yersinia pestis ซึ่งมักแพร่กระจายผ่านหมัดที่อาศัยอยู่บนหนู อาการของโรคจะแตกต่างกันไปตามรูปแบบของโรค ซึ่งแบ่งได้หลัก ๆ เป็น 3 ประเภท:
1. กาฬโรคต่อมน้ำเหลือง (Bubonic plague) – รูปแบบที่พบได้บ่อยที่สุด
- มีไข้สูง (38–41°C)
- หนาวสั่น
- อ่อนเพลีย ปวดศีรษะ ปวดกล้ามเนื้อ
- ต่อมน้ำเหลืองบวม แดง ปวดมาก โดยเฉพาะบริเวณขาหนีบ รักแร้ หรือคอ (เรียกว่า "bubo")
- หากไม่รักษา อาจลุกลามเข้าสู่กระแสเลือดหรือปอด
2. กาฬโรคในกระแสเลือด (Septicemic plague)
- ไข้สูง หนาวสั่น
- ความดันโลหิตต่ำ
- เลือดออกตามผิวหนังหรืออวัยวะภายใน
- เนื้อเยื่อตาย (gangrene) โดยเฉพาะที่ปลายนิ้วมือ นิ้วเท้า จมูก หรือหู — จึงมีคำว่า "Black Death" เพราะผิวหนังบริเวณนั้นเปลี่ยนเป็นสีดำ
- อาจเกิดร่วมกับหรือเกิดหลังจาก bubonic plague
3. กาฬโรคปอด (Pneumonic plague) – รูปแบบอันตรายที่สุดและติดต่อจากคนสู่คนได้
- ไอรุนแรง มักมีเสมหะเป็นเลือด
- หายใจลำบาก ปวดหน้าอก
- ไข้สูง คลื่นไส้ อาเจียน
- อาการทรุดลงเร็วมาก อาจเสียชีวิตภายใน 24–72 ชั่วโมงหลังเริ่มแสดงอาการ
หมายเหตุ: ปัจจุบันโรคกาฬโรคสามารถรักษาได้ด้วยยาปฏิชีวนะ เช่น streptomycin, gentamicin หรือ doxycycline หากได้รับการวินิจฉัยและรักษาแต่เนิ่น ๆ
หากคุณสงสัยว่าอาจสัมผัสเชื้อหรือมีอาการดังกล่าว ควรรีบพบแพทย์ทันทีค่ะ.
The bubonic plague is a severe and historically infamous infectious disease caused by the bacterium Yersinia pestis. It primarily affects rodents and is transmitted to humans through the bite of infected fleas—most commonly those that live on rats.
Key Features:
- Transmission:
Mainly via flea bites from infected rodents. Less commonly, it can spread through direct contact with infected tissues or inhaled droplets (which can lead to pneumonic plague). - Symptoms (typically appear 2–6 days after infection):
- Sudden onset of fever, chills, and weakness
- Painful, swollen lymph nodes called buboes (usually in the groin, armpit, or neck)
- Headache, muscle aches, and fatigue
- Without treatment, it can progress to septicemic or pneumonic plague
- Historical Impact:
The Black Death in the 14th century was the most devastating pandemic of bubonic plague, killing an estimated 30–60% of Europe’s population. - Modern Treatment:
Today, the bubonic plague is rare but treatable with antibiotics such as streptomycin, gentamicin, or doxycycline—especially if diagnosed early. Mortality drops significantly with prompt treatment. - Current Occurrence:
Cases still occur sporadically in parts of Africa (e.g., Madagascar), Asia, and the Americas (including rural areas of the western United States). The World Health Organization (WHO) reports a few hundred cases globally each year.
Prevention:
- Avoid contact with sick or dead rodents
- Use insect repellent in endemic areas
- Control rodent populations around homes
- Wear protective gear when handling potentially infected animals
If you suspect exposure or show symptoms after visiting an endemic region, seek medical attention immediately.
แปล
กาฬโรค (gap) เป็นโรคติดเชื้อร้ายแรงที่โด่งดังในประวัติศาสตร์ เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย Yersinia pestis โรคนี้ส่งผลกระทบต่อสัตว์ฟันแทะเป็นหลัก และแพร่เชื้อสู่มนุษย์ผ่านการถูกหมัดที่ติดเชื้อกัด ซึ่งส่วนใหญ่มักเป็นหมัดที่อาศัยอยู่บนตัวหนู
ลักษณะสำคัญ:
การติดต่อ:
ส่วนใหญ่เกิดจากการถูกหมัดกัดจากสัตว์ฟันแทะที่ติดเชื้อ แต่พบได้น้อย สามารถแพร่กระจายผ่านการสัมผัสโดยตรงกับเนื้อเยื่อที่ติดเชื้อหรือละอองฝอยจากการสูดดม (ซึ่งอาจนำไปสู่กาฬโรคปอด)
อาการ (โดยทั่วไปจะปรากฏ 2-6 วันหลังการติดเชื้อ):
ไข้ หนาวสั่น และอ่อนแรงอย่างกะทันหัน
ต่อมน้ำเหลืองบวมและปวดที่เรียกว่า buboes (มักอยู่ที่ขาหนีบ รักแร้ หรือคอ)
ปวดศีรษะ ปวดกล้ามเนื้อ และอ่อนเพลีย
หากไม่ได้รับการรักษา อาจลุกลามเป็นกาฬโรคในกระแสเลือดหรือกาฬโรคปอดบวมได้
ผลกระทบทางประวัติศาสตร์:
กาฬโรคในศตวรรษที่ 14 ถือเป็นโรคระบาดกาฬโรคที่ร้ายแรงที่สุด โดยคร่าชีวิตประชากรยุโรปประมาณ 30-60%
การรักษาสมัยใหม่:
ปัจจุบันกาฬโรคพบได้น้อย แต่สามารถรักษาได้ด้วยยาปฏิชีวนะ เช่น สเตรปโตมัยซิน เจนตามัยซิน หรือด็อกซีไซคลิน โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากได้รับการวินิจฉัยตั้งแต่ระยะเริ่มแรก อัตราการเสียชีวิตจะลดลงอย่างมากหากได้รับการรักษาอย่างทันท่วงที
สถานการณ์ปัจจุบัน:
ยังคงพบผู้ป่วยเป็นระยะๆ ในบางส่วนของแอฟริกา (เช่น มาดากัสการ์) เอเชีย และทวีปอเมริกา (รวมถึงพื้นที่ชนบททางตะวันตกของสหรัฐอเมริกา) องค์การอนามัยโลก (WHO) รายงานผู้ป่วยทั่วโลกหลายร้อยรายในแต่ละปี
การป้องกัน:
หลีกเลี่ยงการสัมผัสกับสัตว์ฟันแทะที่ป่วยหรือตาย
ใช้สารไล่แมลงในพื้นที่ที่มีการระบาด
ควบคุมประชากรสัตว์ฟันแทะรอบบ้านเรือน
สวมอุปกรณ์ป้องกันเมื่อสัมผัสสัตว์ที่อาจติดเชื้อ
หากคุณสงสัยว่าสัมผัสหรือมีอาการหลังจากเดินทางไปยังพื้นที่ที่มีการระบาด ให้รีบไปพบแพทย์ทันที
ปล.จาก พระเจ้าตากสินมหาราช และพระนเรศวร
@ TRUST
5-12-2568
by Vorapat.k& Orachorn.j
วรภัทร กุลสถิตย์ & อรชร จุกสีดา
Comments
Post a Comment